Tìm hiểu 7 cuốn sách thiếu nhi đoạt Giải Sách Quốc gia Việt Nam, phụ huynh nên tìm đọc cùng con

[Phan Hiền]

Không chỉ mang đến niềm vui đọc sách, nhiều tác phẩm thiếu nhi đoạt giải Sách Quốc gia còn mở ra những bài học về tình bạn, trí tưởng tượng, thiên nhiên và văn hóa. Với các bậc phụ huynh đang tìm những cuốn sách vừa hay vừa ý nghĩa cho con, danh sách dưới đây có thể là một gợi ý đáng cân nhắc.

1. Cuốn sách “Đại náo nhà ông ngoại”​

Trong lễ trao giải hôm 8/3, cuốn Đại náo nhà ông ngoại của nhà văn Nguyễn Xuân Thủy được vinh danh với giải B.

Câu chuyện xoay quanh bốn người bạn nhỏ có cái tên rất đáng yêu: Mắt To, Gấu Trúc, Mắt Híp và Ngúng Nguẩy. Quen với cuộc sống thành phố, đồ ăn nhanh và các thiết bị điện tử, nhóm bạn bất ngờ có những trải nghiệm hoàn toàn khác khi trở về quê trong thời gian dịch bệnh.

Bằng giọng kể hài hước, tác giả tái hiện hàng loạt trò nghịch ngợm của trẻ nhỏ. Theo nhà văn Nguyễn Xuân Thủy, chính những khoảnh khắc tinh nghịch ấy lại là cách tự nhiên để trẻ học hỏi và trưởng thành, đồng thời cũng khiến người lớn nhìn lại cách giáo dục con trẻ của mình.

2. Cuốn sách “Kể chuyện Điện Biên Phủ”​

Cùng nhận giải B là cuốn Kể chuyện Điện Biên Phủ do nhà văn Hữu Mai thực hiện phần lời, tranh minh họa của Nguyễn Thế Phương.

Cuốn sách nằm trong bộ ấn phẩm ra mắt nhân dịp kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ. Nội dung được trình bày ngắn gọn, súc tích, đi kèm những bức tranh minh họa nhiều màu sắc, giúp độc giả nhỏ tuổi dễ dàng hình dung về chiến dịch từng được nhắc đến như một chiến thắng “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”.

3. Cuốn sách “khung trời ngát xanh”​

Tập truyện Dưới khung trời ngát xanh của nhà thơ Lữ Mai được trao giải C.

Tác phẩm gồm 14 chương, kể về cuộc sống của nhóm trẻ ở xóm Đồi, làng Ghe. Dù còn nhiều thiếu thốn, những đứa trẻ vẫn lớn lên trong tiếng cười, tình bạn và sự sẻ chia. Xen giữa câu chuyện là khung cảnh làng quê với dòng sông, ao chuôm, đồng bãi và nhịp sống mộc mạc của người dân.

Theo tác giả, phần lớn chi tiết trong sách được lấy từ chính ký ức tuổi thơ của chị. Khi còn là bản thảo, cuốn sách từng nhận giải thưởng Dế Mèn ở hạng mục Khát vọng.

4. Cuốn sách “Bà ngoại trên cây táo”​

Trong truyện dài Bà ngoại trên cây táo của nhà văn Mira Lobe, nhân vật chính là cậu bé Andi luôn mong mình có một người bà. Trong trí tưởng tượng của Andi, bà ngoại sống trên cây táo nơi cậu thường trốn lên. Bà giống như một người bạn đồng hành, cùng cậu chơi đùa và khám phá những miền đất mới lạ.

Cuốn sách từng nhận giải thưởng sách thiếu nhi và thanh thiếu niên của Áo năm 1965. Bản tiếng Việt do dịch giả Chu Thu Phương chuyển ngữ, giữ được văn phong đặc trưng của tác giả. Qua câu chuyện, tác phẩm gợi nhắc rằng thế giới hiện thực và những giấc mơ tuổi thơ luôn song hành.

5. Bộ sách “Wonderella” ​

Bộ Wonderella gồm bốn cuốn của tác giả Alicia Vũ được trao giải C.

Thông qua từng câu chuyện, bộ sách đưa ra những bài học giản dị dành cho trẻ như biết chia sẻ với bạn bè, giúp đỡ người khác, học cách nói lời xin lỗi và hòa đồng trong tập thể. Ý tưởng cho Wonderella được Alicia Vũ hình thành sau nhiều năm quan sát trẻ nhỏ, kết hợp với nền tảng tâm lý học trẻ em của mình.

6. Bộ tranh truyện “Vang danh nghề cổ”​

Bộ tranh truyện Vang danh nghề cổ cũng được trao giải C. Với Nhân vật chính trong bộ truyện là cô bé An khoảng bảy tuổi, ham học hỏi và tò mò với thế giới xung quanh. Theo chân bố mẹ, An có những chuyến đi đến nhiều làng nghề truyền thống như làng mộc Chàng Sơn ở Hà Nội hay làng gốm Bàu Trúc.

Trong mỗi chuyến đi, cô bé gặp gỡ các nghệ nhân, nghe họ kể về quy trình tạo nên những sản phẩm thủ công và lịch sử của làng nghề. Qua đó, cuốn sách góp phần khơi dậy ở độc giả nhỏ tuổi tình yêu với văn hóa truyền thống và ý thức gìn giữ bản sắc dân tộc.

7. Bộ sách “Thiên nhiên kỳ thú”​

Bộ Thiên nhiên kỳ thú nhận giải khuyến khích với 13 tập sách được thực hiện bởi Nhà xuất bản Trẻ phối hợp với Thảo Cầm Viên Sài Gòn. Nội dung tập trung giới thiệu những loài động vật đang được bảo tồn tại đây như voi, rái cá hay đà điểu.

Trong quá trình biên soạn, nhóm tác giả nhiều lần gặp gỡ và trao đổi với các chuyên viên của Thảo Cầm Viên để có thông tin chính xác nhất. Bộ sách vì thế không chỉ cung cấp kiến thức mà còn góp phần nuôi dưỡng tình yêu thiên nhiên cho trẻ em.

Được tổ chức thường niên từ năm 2004, Giải Sách Quốc gia Việt Nam là một trong những giải thưởng quan trọng nhằm tôn vinh các tác phẩm có giá trị. Những cuốn sách thiếu nhi được vinh danh năm nay mang đến nhiều thế giới khác nhau cho độc giả nhỏ tuổi, từ tuổi thơ làng quê, lịch sử hào hùng đến những chuyến khám phá thiên nhiên. Với nhiều phụ huynh, đây cũng có thể là những lựa chọn đáng cân nhắc khi tìm sách cho con đọc và cùng con bước vào hành trình khám phá tri thức qua từng trang sách.