Thông tin chung cư xây mới sẽ chỉ được sử dụng theo niên hạn công trình đang tạo ra nhiều tranh luận. Người lo giá nhà giảm, người sợ tài sản mất giá theo thời gian. Nhưng nếu nhìn ở góc độ khác, có lẽ đây lại là tín hiệu khiến những nhà đầu tư chỉ mua để "lướt sóng" phải cân nhắc lại cuộc chơi.
Nhiều năm qua, thị trường chung cư đã chứng kiến những cơn sốt giá khó lý giải. Có những căn hộ vừa mở bán đã được sang tay nhiều lần, mỗi lần chênh vài trăm triệu đến cả tỷ đồng, trong khi người có nhu cầu ở thật ngày càng khó tiếp cận nhà ở. Giá chung cư bị đẩy lên không chỉ bởi chi phí xây dựng hay giá đất, mà còn bởi tâm lý đầu cơ và kỳ vọng "mua hôm nay, vài tháng sau bán có lời".
Nếu chung cư được xác định rõ thời hạn sử dụng theo tuổi thọ công trình, giá trị của căn hộ sẽ không còn được nhìn như một tài sản có thể tăng mãi theo thời gian. Người mua sẽ quan tâm nhiều hơn đến số năm sử dụng còn lại, chất lượng công trình, chi phí bảo trì và phương án cải tạo sau khi hết niên hạn. Điều đó khiến việc đầu cơ ngắn hạn trở nên rủi ro hơn và lợi nhuận không còn dễ dàng như trước.
Tất nhiên, quy định này có thể khiến không ít nhà đầu tư lo lắng. Nhưng xét về lâu dài, thị trường bất động sản cần được phát triển theo hướng phục vụ nhu cầu ở thực, chứ không phải trở thành "sân chơi" của những cuộc mua đi bán lại để kiếm lời.
Người chịu tác động lớn nhất có lẽ sẽ là nhóm đầu cơ lướt sóng. Còn với những gia đình mua nhà để an cư, điều họ quan tâm nhất vẫn là vị trí, chất lượng xây dựng, môi trường sống và pháp lý minh bạch. Một căn hộ có tuổi thọ công trình rõ ràng nhưng được quản lý tốt, vận hành an toàn vẫn có giá trị hơn nhiều so với một tòa nhà cũ xuống cấp nhưng không thể cải tạo chỉ vì vướng quyền sở hữu.
Điều quan trọng là chính sách cần được xây dựng minh bạch và có lộ trình rõ ràng. Người dân phải biết sau khi công trình hết niên hạn sẽ được kiểm định như thế nào, có được tiếp tục sử dụng nếu vẫn an toàn hay không, quyền lợi về tái định cư, bồi thường hoặc xây dựng lại sẽ được bảo đảm ra sao. Khi những vấn đề này được giải quyết thấu đáo, người mua sẽ yên tâm hơn và thị trường cũng vận hành lành mạnh hơn.
Có thể sẽ có một giai đoạn thị trường chững lại khi giới đầu cơ rút bớt khỏi cuộc chơi. Nhưng biết đâu, đó lại là tín hiệu tích cực. Bởi một thị trường bất động sản bền vững không nên được đo bằng tốc độ tăng giá, mà bằng khả năng giúp người có nhu cầu ở thật mua được một căn nhà với mức giá hợp lý.
Nếu quy định mới góp phần làm giảm đầu cơ, kéo giá nhà về gần hơn với giá trị thực và trả lại cơ hội an cư cho nhiều người dân, thì đây có lẽ là điều đáng để kỳ vọng hơn là lo ngại.