Đoạn Video
Ảnh
Phoebe
Thành viên nổi tiếng
Trước ý định mua lại Greenland của Tổng thống Trump, châu Âu đang ráo riết vạch ra loạt phương án nhằm ngăn Mỹ kiểm soát vùng lãnh thổ quan trọng này.
Chính quyền các nước châu Âu giờ đây đã hiểu rõ Tổng thống Mỹ Donald Trump nghiêm túc như thế nào về ý định mua Greenland. Các lãnh đạo Liên minh châu Âu (EU) không còn phớt lờ những tuyên bố ngày càng cứng rắn từ Tổng thống Mỹ nữa mà đang ráo riết tìm phương án ngăn chặn ông.
"Chúng ta phải sẵn sàng cho tình thế đối đầu trực tiếp với ông Trump", một nhà ngoại giao EU nắm rõ các cuộc thảo luận đang diễn ra cho biết. "Ông ấy đang rất quyết liệt và chúng ta cần phải chuẩn bị kỹ càng".
Chính quyền các nước châu Âu giờ đây đã hiểu rõ Tổng thống Mỹ Donald Trump nghiêm túc như thế nào về ý định mua Greenland. Các lãnh đạo Liên minh châu Âu (EU) không còn phớt lờ những tuyên bố ngày càng cứng rắn từ Tổng thống Mỹ nữa mà đang ráo riết tìm phương án ngăn chặn ông.
"Chúng ta phải sẵn sàng cho tình thế đối đầu trực tiếp với ông Trump", một nhà ngoại giao EU nắm rõ các cuộc thảo luận đang diễn ra cho biết. "Ông ấy đang rất quyết liệt và chúng ta cần phải chuẩn bị kỹ càng".
Tàu hải quân Đan Mạch tuần tra trên vùng biển ngoài khơi Nuuk, thủ phủ Greenland, hồi tháng 3/2025. Ảnh: AFP
Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio hôm 7/1 cho biết ông dự định thảo luận về việc mua đảo Greenland với các quan chức Đan Mạch trong tuần này. Nhà Trắng cho hay ưu tiên của Tổng thống Trump là kiểm soát vùng lãnh thổ này thông qua đàm phán và cũng đang cân nhắc việc mua lại hòn đảo, song phương án tiếp quản bằng quân sự không bị loại trừ.
Các quan chức, nhà ngoại giao, chuyên gia và những người am hiểu nội bộ NATO đã vạch ra một số lựa chọn có thể giúp châu Âu ngăn Mỹ kiểm soát Greenland.
Tìm kiếm thỏa hiệp
Một cựu quan chức cấp cao NATO gợi ý liên minh này có thể đứng ra làm trung gian để giúp Greenland, Đan Mạch và Mỹ đạt được một thỏa thuận, giống như cách họ từng làm với các thành viên Thổ Nhĩ Kỳ và Hy Lạp trong những tranh chấp giữa hai nước trước đây.
Thỏa thuận như vậy có thể giúp ông Trump rời bàn hội nghị với kết quả có thể coi như thắng lợi, đồng thời cho phép Đan Mạch và Greenland giữ thể diện. Đây được coi là con đường nhanh nhất giúp các bên thoát khỏi rắc rối hiện nay.
Tổng thống Trump tuyên bố rằng Greenland có vai trò quan trọng đối với lợi ích an ninh Mỹ, cáo buộc Đan Mạch chưa hành động đủ để bảo vệ hòn đảo trước những hoạt động quân sự ngày càng gia tăng của Trung Quốc và Nga tại Bắc Cực.
Đại sứ Mỹ tại NATO Matthew Whitaker hôm 7/1 cho hay Tổng thống Trump cùng đội ngũ cố vấn không tin Greenland đang được bảo vệ đúng mức. "Khi băng tan và các tuyến hàng hải ở Bắc Cực cũng như vùng cực bắc mở ra, Greenland sẽ trở thành một rủi ro an ninh đặc biệt nghiêm trọng đối với lục địa Mỹ", ông nói.
Các đồng minh NATO đang cân nhắc những đề xuất mới gửi tới ông Trump nhằm tăng cường an ninh cho Greenland, dù đa phần họ tin rằng mọi mối đe dọa trực tiếp nào từ tàu thuyền Nga và Trung Quốc đối với hòn đảo đều đang bị phóng đại.
Theo ba nhà ngoại giao NATO, liên minh nên xem xét việc đẩy nhanh chi tiêu quốc phòng cho Bắc Cực, tổ chức thêm nhiều cuộc tập trận quân sự trong khu vực và triển khai quân đội để bảo vệ Greenland cũng như trấn an Mỹ nếu cần thiết.
NATO cũng nên cởi mở với việc thiết lập một chương trình "Cảnh giới Bắc Cực", chuyển dịch các khí tài quân sự đến khu vực, tương tự các sáng kiến Cảnh giới phía Đông và Cảnh giới Vùng Baltic, hai nhà ngoại giao cho biết.
"Bất cứ điều gì có thể làm nhằm tăng cường hiện diện của liên minh gần Greenland và đáp ứng những yêu cầu từ Tổng thống Trump đều nên được thực hiện ở mức tối đa", một nhà ngoại giao nói.
Tổng thống Trump cũng cho biết ông muốn sở hữu Greenland vì trữ lượng khoáng sản khổng lồ cùng tiềm năng dầu khí tại đây. Tuy nhiên, tài nguyên thiên nhiên ở Greenland phần lớn vẫn chưa được khai thác bởi điều kiện địa hình bất lợi khiến quá trình này trở nên khó khăn và tốn kém.
Các quan chức Đan Mạch cho hay họ đã cố gắng suốt nhiều năm để vận động đầu tư vào Greenland, nhưng các đối tác châu Âu không mặn mà. Song theo một nhà ngoại giao châu Âu am hiểu vấn đề, thái độ đó đang dần thay đổi.
Châu Âu cấp tiền cho Greenland
Chính quyền Trump đã dồn lực ủng hộ phong trào độc lập của Greenland. Lời chào mời được đưa ra là nếu hòn đảo ly khai khỏi Đan Mạch và ký kết một thỏa thuận với Mỹ, nơi đây sẽ tràn ngập tiền.
Mặc dù Tổng thống Trump không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực để kiểm soát Greenland, ông cũng khẳng định rằng mình muốn hòn đảo tự nguyện gia nhập với Mỹ.
EU và Đan Mạch đang cố gắng thuyết phục người dân Greenland rằng họ có thể đưa ra một thỏa thuận tốt hơn về mặt tài chính.
Châu Âu đang lên kế hoạch tăng hơn gấp đôi ngân sách dành cho hòn đảo, lên mức hơn 615 triệu USD, trong giai đoạn 7 năm kể từ năm 2028. Số tiền đó được cộng thêm vào khoản ngân sách mà Đan Mạch cấp cho Greenland theo thỏa thuận với vùng lãnh thổ tự trị này.
Các quan chức, nhà ngoại giao, chuyên gia và những người am hiểu nội bộ NATO đã vạch ra một số lựa chọn có thể giúp châu Âu ngăn Mỹ kiểm soát Greenland.
Tìm kiếm thỏa hiệp
Một cựu quan chức cấp cao NATO gợi ý liên minh này có thể đứng ra làm trung gian để giúp Greenland, Đan Mạch và Mỹ đạt được một thỏa thuận, giống như cách họ từng làm với các thành viên Thổ Nhĩ Kỳ và Hy Lạp trong những tranh chấp giữa hai nước trước đây.
Thỏa thuận như vậy có thể giúp ông Trump rời bàn hội nghị với kết quả có thể coi như thắng lợi, đồng thời cho phép Đan Mạch và Greenland giữ thể diện. Đây được coi là con đường nhanh nhất giúp các bên thoát khỏi rắc rối hiện nay.
Tổng thống Trump tuyên bố rằng Greenland có vai trò quan trọng đối với lợi ích an ninh Mỹ, cáo buộc Đan Mạch chưa hành động đủ để bảo vệ hòn đảo trước những hoạt động quân sự ngày càng gia tăng của Trung Quốc và Nga tại Bắc Cực.
Đại sứ Mỹ tại NATO Matthew Whitaker hôm 7/1 cho hay Tổng thống Trump cùng đội ngũ cố vấn không tin Greenland đang được bảo vệ đúng mức. "Khi băng tan và các tuyến hàng hải ở Bắc Cực cũng như vùng cực bắc mở ra, Greenland sẽ trở thành một rủi ro an ninh đặc biệt nghiêm trọng đối với lục địa Mỹ", ông nói.
Các đồng minh NATO đang cân nhắc những đề xuất mới gửi tới ông Trump nhằm tăng cường an ninh cho Greenland, dù đa phần họ tin rằng mọi mối đe dọa trực tiếp nào từ tàu thuyền Nga và Trung Quốc đối với hòn đảo đều đang bị phóng đại.
Theo ba nhà ngoại giao NATO, liên minh nên xem xét việc đẩy nhanh chi tiêu quốc phòng cho Bắc Cực, tổ chức thêm nhiều cuộc tập trận quân sự trong khu vực và triển khai quân đội để bảo vệ Greenland cũng như trấn an Mỹ nếu cần thiết.
NATO cũng nên cởi mở với việc thiết lập một chương trình "Cảnh giới Bắc Cực", chuyển dịch các khí tài quân sự đến khu vực, tương tự các sáng kiến Cảnh giới phía Đông và Cảnh giới Vùng Baltic, hai nhà ngoại giao cho biết.
"Bất cứ điều gì có thể làm nhằm tăng cường hiện diện của liên minh gần Greenland và đáp ứng những yêu cầu từ Tổng thống Trump đều nên được thực hiện ở mức tối đa", một nhà ngoại giao nói.
Tổng thống Trump cũng cho biết ông muốn sở hữu Greenland vì trữ lượng khoáng sản khổng lồ cùng tiềm năng dầu khí tại đây. Tuy nhiên, tài nguyên thiên nhiên ở Greenland phần lớn vẫn chưa được khai thác bởi điều kiện địa hình bất lợi khiến quá trình này trở nên khó khăn và tốn kém.
Các quan chức Đan Mạch cho hay họ đã cố gắng suốt nhiều năm để vận động đầu tư vào Greenland, nhưng các đối tác châu Âu không mặn mà. Song theo một nhà ngoại giao châu Âu am hiểu vấn đề, thái độ đó đang dần thay đổi.
Châu Âu cấp tiền cho Greenland
Chính quyền Trump đã dồn lực ủng hộ phong trào độc lập của Greenland. Lời chào mời được đưa ra là nếu hòn đảo ly khai khỏi Đan Mạch và ký kết một thỏa thuận với Mỹ, nơi đây sẽ tràn ngập tiền.
Mặc dù Tổng thống Trump không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực để kiểm soát Greenland, ông cũng khẳng định rằng mình muốn hòn đảo tự nguyện gia nhập với Mỹ.
EU và Đan Mạch đang cố gắng thuyết phục người dân Greenland rằng họ có thể đưa ra một thỏa thuận tốt hơn về mặt tài chính.
Châu Âu đang lên kế hoạch tăng hơn gấp đôi ngân sách dành cho hòn đảo, lên mức hơn 615 triệu USD, trong giai đoạn 7 năm kể từ năm 2028. Số tiền đó được cộng thêm vào khoản ngân sách mà Đan Mạch cấp cho Greenland theo thỏa thuận với vùng lãnh thổ tự trị này.
Vị trí đảo Greenland. Đồ họa: BBC
Cũng theo kế hoạch trên, Greenland sẽ đủ điều kiện để xin cấp thêm 51 triệu USD từ quỹ của EU dành cho các vùng lãnh thổ hải ngoại liên kết với các quốc gia trong khối.
Những hỗ trợ từ Đan Mạch và châu Âu hiện chủ yếu tập trung vào phúc lợi, y tế, giáo dục và quá trình chuyển đổi xanh của Greenland. Theo kế hoạch chi tiêu mới, trọng tâm trên sẽ được mở rộng sang giúp Greenland phát triển năng lực khai thác tài nguyên khoáng sản.
"Chúng tôi có rất nhiều người sống dưới mức nghèo, cơ sở hạ tầng đang lạc hậu và việc khai thác tài nguyên không mang lại lợi nhuận tốt cho chúng tôi mà phần lớn lại chảy về túi các công ty Đan Mạch", Kuno Fencker, nghị sĩ đối lập tại Greenland theo đường lối ủng hộ độc lập, nói.
Theo giới chuyên gia, một đề nghị tài chính hấp dẫn từ Đan Mạch và EU có thể giữ chân người dân Greenland khỏi vòng tay của Mỹ.
Đáp trả bằng kinh tế
EU thực sự có một "vũ khí" chính trị mạnh mẽ trong tay để răn đe ông Trump: Công cụ Chống Cưỡng bức (ACI), được tạo ra sau nhiệm kỳ đầu tiên của Tổng thống Trump, cho phép EU đáp trả các hành vi phân biệt đối xử trong thương mại.
EU từng đe dọa triển khai ACI sau khi Tổng thống Trump áp thuế lên khối, nhưng đã gác lại hồi tháng 7/2025 sau khi hai bên đạt được thỏa thuận thương mại. Khối hoàn toàn có thể tái kích hoạt "vũ khí" này, khi họ hiện vẫn phải chịu đòn thuế quan từ Mỹ.
Chủ tịch Ủy ban Thương mại của Nghị viện châu Âu Bernd Lange cho hay EU đang xuất khẩu sang Mỹ gần 700 tỷ USD hàng hóa và đây "rõ ràng chính là quyền lực trong tay chúng ta".
Nhưng EU cần khiến Tổng thống Trump tin rằng họ thực sự nghiêm túc với lời đe dọa triển khai ACI, nhưng những tuyên bố cứng rắn của khối cho đến nay đều chưa làm được điều này.
https://vnexpress.net/cach-chau-au-co-the-ngan-ong-trump-kiem-soat-greenland-5003817.html
Nguồn: VnExpress
Những hỗ trợ từ Đan Mạch và châu Âu hiện chủ yếu tập trung vào phúc lợi, y tế, giáo dục và quá trình chuyển đổi xanh của Greenland. Theo kế hoạch chi tiêu mới, trọng tâm trên sẽ được mở rộng sang giúp Greenland phát triển năng lực khai thác tài nguyên khoáng sản.
"Chúng tôi có rất nhiều người sống dưới mức nghèo, cơ sở hạ tầng đang lạc hậu và việc khai thác tài nguyên không mang lại lợi nhuận tốt cho chúng tôi mà phần lớn lại chảy về túi các công ty Đan Mạch", Kuno Fencker, nghị sĩ đối lập tại Greenland theo đường lối ủng hộ độc lập, nói.
Theo giới chuyên gia, một đề nghị tài chính hấp dẫn từ Đan Mạch và EU có thể giữ chân người dân Greenland khỏi vòng tay của Mỹ.
Đáp trả bằng kinh tế
EU thực sự có một "vũ khí" chính trị mạnh mẽ trong tay để răn đe ông Trump: Công cụ Chống Cưỡng bức (ACI), được tạo ra sau nhiệm kỳ đầu tiên của Tổng thống Trump, cho phép EU đáp trả các hành vi phân biệt đối xử trong thương mại.
EU từng đe dọa triển khai ACI sau khi Tổng thống Trump áp thuế lên khối, nhưng đã gác lại hồi tháng 7/2025 sau khi hai bên đạt được thỏa thuận thương mại. Khối hoàn toàn có thể tái kích hoạt "vũ khí" này, khi họ hiện vẫn phải chịu đòn thuế quan từ Mỹ.
Chủ tịch Ủy ban Thương mại của Nghị viện châu Âu Bernd Lange cho hay EU đang xuất khẩu sang Mỹ gần 700 tỷ USD hàng hóa và đây "rõ ràng chính là quyền lực trong tay chúng ta".
Nhưng EU cần khiến Tổng thống Trump tin rằng họ thực sự nghiêm túc với lời đe dọa triển khai ACI, nhưng những tuyên bố cứng rắn của khối cho đến nay đều chưa làm được điều này.
https://vnexpress.net/cach-chau-au-co-the-ngan-ong-trump-kiem-soat-greenland-5003817.html
Nguồn: VnExpress
