Đoạn Video
Ảnh
Lê Nhã Linh✔
Thành viên nổi tiếng
Christa Pike, nữ tử tù 50 tuổi ở bang Tennessee, vẫn trong tình trạng nguy kịch, bất tỉnh và phải sử dụng máy thở sau khi nỗ lực hành quyết bằng tiêm thuốc độc thất bại. Vụ việc đang gây chấn động tại Mỹ bởi Pike được cho là người đầu tiên trong thời hiện đại sống sót sau khi đã được tiêm thuốc dùng để hành quyết.
Theo các luật sư của Pike, các bác sĩ tại bệnh viện đang nỗ lực duy trì sự sống cho bà, đồng thời xử lý lượng pentobarbital còn lại trong cơ thể. Luật sư cho biết Pike đã được tiêm hai liều pentobarbital nhưng thuốc có thể đã không đi đúng vào mạch máu do đường truyền tĩnh mạch gặp vấn đề.
Hai lần đưa thuốc nhưng tử tù không chết
Vụ hành quyết diễn ra tối 30/9 tại Trại giam an ninh tối đa Riverbend ở Nashville, Tennessee. Pike được đặt lên bàn thi hành án và đội ngũ thực hiện quy trình tiêm thuốc độc theo phác đồ của bang.
Theo hồ sơ do các luật sư nộp lên tòa, Pike có các tĩnh mạch nhỏ và mắc chứng tăng tiểu cầu, một tình trạng được cho là có thể khiến việc thiết lập đường truyền tĩnh mạch trở nên khó khăn.
Các luật sư cho rằng những cảnh báo về tình trạng này đã được đưa ra trước khi hành quyết. Tuy nhiên, theo họ, các nhân viên thực hiện không nhận ra rằng đường truyền đã không được đặt chính xác hoặc mạch máu đã bị tổn thương.
Hậu quả là pentobarbital có thể đã đi vào các mô dưới da thay vì được đưa trực tiếp vào máu. Hai cánh tay của Pike sau đó được mô tả là sưng, bỏng rát và phồng rộp.
Các nhân chứng được phép theo dõi vụ hành quyết cho biết Pike vẫn còn những dấu hiệu sinh tồn sau khi thuốc được đưa vào cơ thể. Họ nghe thấy những âm thanh như khóc, rên rỉ và thở hổn hển trong quá trình này.
Cuối cùng, thay vì được xác nhận tử vong, Pike được đưa khỏi khu vực hành quyết và chuyển tới một cơ sở y tế bên ngoài nhà tù.
Sở Cải huấn Tennessee sau đó khẳng định đội ngũ đã thực hiện các bước theo quy trình hành quyết hợp pháp và đã được phê duyệt của bang. Cơ quan này cho biết Pike được chuyển tới bệnh viện sau khi quá trình không diễn ra như dự kiến.
Vì sao pentobarbital có thể gây tổn thương mô?
Tennessee hiện sử dụng phác đồ tiêm một loại thuốc duy nhất là pentobarbital trong các vụ hành quyết bằng tiêm thuốc độc.
Đây là một loại thuốc thuộc nhóm barbiturate, có tác dụng ức chế mạnh hệ thần kinh trung ương. Khi được đưa đúng vào tĩnh mạch với liều dùng trong hành quyết, thuốc có thể gây mất ý thức sâu, suy giảm hoạt động hô hấp và cuối cùng dẫn tới tử vong.
Vấn đề trong trường hợp của Pike, theo cáo buộc của luật sư, nằm ở vị trí đường truyền. Nếu thuốc không đi vào lòng mạch mà thoát ra mô xung quanh, nó có thể gây tổn thương nghiêm trọng tại vị trí tiêm.
Điều này cũng giải thích vì sao các luật sư tập trung vào tình trạng bất thường ở hai cánh tay của Pike và yêu cầu nhà chức trách bảo quản toàn bộ bằng chứng liên quan đến quá trình hành quyết.
Đơn khẩn cấp gửi tòa đề nghị lưu giữ các vật chứng, hồ sơ y tế, thiết bị và những bằng chứng khác có thể giúp xác định chính xác điều gì đã xảy ra trong phòng hành quyết.
Thống đốc Tennessee đình chỉ các vụ hành quyết còn lại trong năm
Sau sự cố, Thống đốc Tennessee Bill Lee tuyên bố đình chỉ toàn bộ các vụ hành quyết còn lại trong năm 2026 và yêu cầu tiến hành một cuộc điều tra độc lập.
Đây là lần thứ hai trong năm 2026 một vụ hành quyết tại Tennessee gặp trục trặc nghiêm trọng.
Trước đó, vào tháng 5, vụ hành quyết Tony Von Carruthers cũng bị hủy sau khi nhân viên không thể thiết lập được đường truyền tĩnh mạch dự phòng theo quy trình. Đội ngũ thực hiện đã tìm cách tiếp cận một tĩnh mạch khác và sau đó thử đặt đường truyền trung tâm nhưng không thành công.
Những sự cố mới nhất đặc biệt đáng chú ý vì Tennessee từng tiến hành một cuộc rà soát toàn diện hệ thống hành quyết sau sự cố năm 2022.
Năm đó, Thống đốc Lee đã cho đình chỉ các vụ hành quyết sau khi một cuộc kiểm tra phát hiện những vấn đề liên quan đến việc chuẩn bị và kiểm tra thuốc dùng trong hành quyết. Một cuộc điều tra độc lập được tiến hành, sau đó bang sửa đổi quy trình.
Đến tháng 12/2024, Sở Cải huấn Tennessee thông báo hoàn tất việc sửa đổi phác đồ tiêm thuốc độc, chuyển sang sử dụng pentobarbital như loại thuốc duy nhất.
Việc một vụ hành quyết tiếp tục thất bại sau những lần rà soát trước đây vì thế đang đặt ra câu hỏi về việc các quy trình mới được thực hiện và giám sát trên thực tế như thế nào.
Người đứng đầu hệ thống nhà tù Tennessee rời chức
Ngày 3/10, Thống đốc Bill Lee thông báo Frank Strada, Ủy viên Sở Cải huấn Tennessee, sẽ rời chức trong tháng này.
Strada được ông Lee bổ nhiệm làm người đứng đầu Sở Cải huấn Tennessee từ tháng 1/2023, sau cuộc rà soát hệ thống hành quyết được tiến hành từ sự cố năm 2022.
Việc ông Strada rời chức diễn ra chỉ vài ngày sau vụ hành quyết bất thành của Pike, trong bối cảnh cuộc điều tra độc lập về sự cố đang được triển khai.
Theo các thông tin được công bố, Strada cho rằng việc rời chức là vì lợi ích tốt nhất của bang trong lúc cuộc điều tra được tiến hành.
Diễn biến này khiến vụ Pike không chỉ trở thành một vấn đề pháp lý và y tế mà còn đặt ra câu hỏi về trách nhiệm quản lý hệ thống thi hành án tử hình của Tennessee.
Christa Pike là ai?
Pike bị kết án tử hình vì vai trò trong vụ sát hại Colleen Slemmer, một nữ học viên 19 tuổi tại Trung tâm Job Corps ở Knoxville vào tháng 1/1995.
Khi đó Pike mới 18 tuổi.
Theo hồ sơ xét xử, Pike và Slemmer có mâu thuẫn từ trước. Ngày 12/1/1995, Pike cùng một số người khác đưa Slemmer tới khu vực gần Đại học Tennessee. Slemmer sau đó bị tấn công và tử vong.
Hồ sơ tòa án cho thấy Pike từng thừa nhận đã đánh, đá và dùng nhiều vật khác tấn công Slemmer. Sau vụ án, Pike bị truy tố về tội giết người cấp độ một và nhận án tử hình.
Bạn trai của Pike lúc đó mới 17 tuổi cũng bị xét xử như người trưởng thành và bị kết tội giết người, nhưng nhận án tù chung thân có khả năng được ân xá. Một người khác có liên quan đến vụ việc đã hợp tác với cơ quan công tố và nhận mức án nhẹ hơn.
Pike trở thành trường hợp đặc biệt trong hệ thống án tử hình của Tennessee vì bà là người duy nhất trong thời kỳ hiện đại của bang bị kết án tử hình cho một tội ác được thực hiện khi còn ở tuổi vị thành niên.
Những tranh luận về tuổi 18 và tuổi thơ của Pike
Trong nhiều năm kháng cáo, các luật sư của Pike tập trung vào hoàn cảnh tuổi thơ và tình trạng tâm thần của bà.
Đơn xin ân xá gần đây lập luận rằng Pike từng trải qua tình trạng bị bỏ bê nghiêm trọng, bị lạm dụng tình dục và có các vấn đề sức khỏe tâm thần không được điều trị đầy đủ.
Luật sư cũng đưa ra lập luận rằng mẹ của Pike uống nhiều rượu trong thời gian mang thai và điều này có thể đã ảnh hưởng tới sự phát triển não bộ của bà.
Những lập luận này được đưa ra nhằm đề nghị giảm án tử hình xuống tù chung thân không ân xá.
Tuy nhiên, yêu cầu ân xá đã bị từ chối ngay trước ngày hành quyết. Một tòa phúc thẩm liên bang sau đó từng ban hành lệnh tạm dừng vào ngày 30/9 để có thêm thời gian xem xét khiếu nại của Pike, nhưng Tòa án Tối cao Mỹ đã dỡ bỏ lệnh này, mở đường cho Tennessee tiến hành hành quyết.
Đáng lẽ Pike là người phụ nữ đầu tiên bị hành quyết ở Tennessee sau hơn 200 năm
Nếu vụ hành quyết diễn ra thành công, Pike sẽ trở thành người phụ nữ đầu tiên bị Tennessee hành quyết trong hơn hai thế kỷ.
Đây cũng là trường hợp đặc biệt vì tội ác dẫn tới án tử hình được thực hiện khi Pike mới 18 tuổi.
Sau vụ hành quyết thất bại, các luật sư của Pike cho rằng bà không nên tiếp tục đối mặt với một lần hành quyết khác và đang yêu cầu các cơ quan có thẩm quyền xem xét việc chuyển án tử hình thành án tù chung thân.
Họ đồng thời yêu cầu tòa án buộc Sở Cải huấn Tennessee bảo quản bằng chứng liên quan đến vụ việc. Mục tiêu của nhóm luật sư là xác định liệu các nhân viên nhà tù có vi phạm các quyền hiến định của Pike khi thực hiện một quy trình mà họ cho rằng đã gây ra đau đớn và thương tích nghiêm trọng hay không.
Một vụ hành quyết thất bại có thể kéo theo cuộc chiến pháp lý mới
Điểm đáng chú ý nhất hiện nay là tình trạng của Pike và câu hỏi liệu bang Tennessee có thể tiếp tục thi hành án tử hình đối với bà trong tương lai hay không.
Các luật sư của Pike cho rằng chính những thương tích xảy ra trong lần hành quyết đầu tiên đã tạo thêm cơ sở để phản đối bất kỳ nỗ lực hành quyết nào tiếp theo.
Trong khi đó, cuộc điều tra độc lập do Thống đốc Lee yêu cầu sẽ phải làm rõ nhiều vấn đề: đường truyền tĩnh mạch được thiết lập như thế nào, vì sao những cảnh báo y tế trước đó không ngăn được sự cố, thuốc đã được đưa vào cơ thể Pike ra sao và đội ngũ thực hiện đã tuân thủ quy trình đến mức nào.
Đây cũng là phép thử đối với hệ thống hành quyết bằng tiêm thuốc độc của Tennessee. Bang từng sửa đổi quy trình sau cuộc điều tra năm 2022 và đến cuối năm 2024 mới khẳng định phác đồ mới đã hoàn tất.
Việc một tử tù sống sót sau khi đã nhận hai liều pentobarbital khiến vụ Christa Pike trở thành một trong những sự cố nghiêm trọng nhất liên quan đến thi hành án tử hình tại Mỹ trong những năm gần đây.
Trong lúc cuộc điều tra diễn ra, Pike vẫn đang được điều trị tại bệnh viện trong tình trạng nguy kịch, bất tỉnh và phải phụ thuộc vào máy thở.
Theo các luật sư của Pike, các bác sĩ tại bệnh viện đang nỗ lực duy trì sự sống cho bà, đồng thời xử lý lượng pentobarbital còn lại trong cơ thể. Luật sư cho biết Pike đã được tiêm hai liều pentobarbital nhưng thuốc có thể đã không đi đúng vào mạch máu do đường truyền tĩnh mạch gặp vấn đề.
Hai lần đưa thuốc nhưng tử tù không chết
Vụ hành quyết diễn ra tối 30/9 tại Trại giam an ninh tối đa Riverbend ở Nashville, Tennessee. Pike được đặt lên bàn thi hành án và đội ngũ thực hiện quy trình tiêm thuốc độc theo phác đồ của bang.
Theo hồ sơ do các luật sư nộp lên tòa, Pike có các tĩnh mạch nhỏ và mắc chứng tăng tiểu cầu, một tình trạng được cho là có thể khiến việc thiết lập đường truyền tĩnh mạch trở nên khó khăn.
Các luật sư cho rằng những cảnh báo về tình trạng này đã được đưa ra trước khi hành quyết. Tuy nhiên, theo họ, các nhân viên thực hiện không nhận ra rằng đường truyền đã không được đặt chính xác hoặc mạch máu đã bị tổn thương.
Hậu quả là pentobarbital có thể đã đi vào các mô dưới da thay vì được đưa trực tiếp vào máu. Hai cánh tay của Pike sau đó được mô tả là sưng, bỏng rát và phồng rộp.
Các nhân chứng được phép theo dõi vụ hành quyết cho biết Pike vẫn còn những dấu hiệu sinh tồn sau khi thuốc được đưa vào cơ thể. Họ nghe thấy những âm thanh như khóc, rên rỉ và thở hổn hển trong quá trình này.
Cuối cùng, thay vì được xác nhận tử vong, Pike được đưa khỏi khu vực hành quyết và chuyển tới một cơ sở y tế bên ngoài nhà tù.
Sở Cải huấn Tennessee sau đó khẳng định đội ngũ đã thực hiện các bước theo quy trình hành quyết hợp pháp và đã được phê duyệt của bang. Cơ quan này cho biết Pike được chuyển tới bệnh viện sau khi quá trình không diễn ra như dự kiến.
Vì sao pentobarbital có thể gây tổn thương mô?
Tennessee hiện sử dụng phác đồ tiêm một loại thuốc duy nhất là pentobarbital trong các vụ hành quyết bằng tiêm thuốc độc.
Đây là một loại thuốc thuộc nhóm barbiturate, có tác dụng ức chế mạnh hệ thần kinh trung ương. Khi được đưa đúng vào tĩnh mạch với liều dùng trong hành quyết, thuốc có thể gây mất ý thức sâu, suy giảm hoạt động hô hấp và cuối cùng dẫn tới tử vong.
Vấn đề trong trường hợp của Pike, theo cáo buộc của luật sư, nằm ở vị trí đường truyền. Nếu thuốc không đi vào lòng mạch mà thoát ra mô xung quanh, nó có thể gây tổn thương nghiêm trọng tại vị trí tiêm.
Điều này cũng giải thích vì sao các luật sư tập trung vào tình trạng bất thường ở hai cánh tay của Pike và yêu cầu nhà chức trách bảo quản toàn bộ bằng chứng liên quan đến quá trình hành quyết.
Đơn khẩn cấp gửi tòa đề nghị lưu giữ các vật chứng, hồ sơ y tế, thiết bị và những bằng chứng khác có thể giúp xác định chính xác điều gì đã xảy ra trong phòng hành quyết.
Thống đốc Tennessee đình chỉ các vụ hành quyết còn lại trong năm
Sau sự cố, Thống đốc Tennessee Bill Lee tuyên bố đình chỉ toàn bộ các vụ hành quyết còn lại trong năm 2026 và yêu cầu tiến hành một cuộc điều tra độc lập.
Đây là lần thứ hai trong năm 2026 một vụ hành quyết tại Tennessee gặp trục trặc nghiêm trọng.
Trước đó, vào tháng 5, vụ hành quyết Tony Von Carruthers cũng bị hủy sau khi nhân viên không thể thiết lập được đường truyền tĩnh mạch dự phòng theo quy trình. Đội ngũ thực hiện đã tìm cách tiếp cận một tĩnh mạch khác và sau đó thử đặt đường truyền trung tâm nhưng không thành công.
Những sự cố mới nhất đặc biệt đáng chú ý vì Tennessee từng tiến hành một cuộc rà soát toàn diện hệ thống hành quyết sau sự cố năm 2022.
Năm đó, Thống đốc Lee đã cho đình chỉ các vụ hành quyết sau khi một cuộc kiểm tra phát hiện những vấn đề liên quan đến việc chuẩn bị và kiểm tra thuốc dùng trong hành quyết. Một cuộc điều tra độc lập được tiến hành, sau đó bang sửa đổi quy trình.
Đến tháng 12/2024, Sở Cải huấn Tennessee thông báo hoàn tất việc sửa đổi phác đồ tiêm thuốc độc, chuyển sang sử dụng pentobarbital như loại thuốc duy nhất.
Việc một vụ hành quyết tiếp tục thất bại sau những lần rà soát trước đây vì thế đang đặt ra câu hỏi về việc các quy trình mới được thực hiện và giám sát trên thực tế như thế nào.
Người đứng đầu hệ thống nhà tù Tennessee rời chức
Ngày 3/10, Thống đốc Bill Lee thông báo Frank Strada, Ủy viên Sở Cải huấn Tennessee, sẽ rời chức trong tháng này.
Strada được ông Lee bổ nhiệm làm người đứng đầu Sở Cải huấn Tennessee từ tháng 1/2023, sau cuộc rà soát hệ thống hành quyết được tiến hành từ sự cố năm 2022.
Việc ông Strada rời chức diễn ra chỉ vài ngày sau vụ hành quyết bất thành của Pike, trong bối cảnh cuộc điều tra độc lập về sự cố đang được triển khai.
Theo các thông tin được công bố, Strada cho rằng việc rời chức là vì lợi ích tốt nhất của bang trong lúc cuộc điều tra được tiến hành.
Diễn biến này khiến vụ Pike không chỉ trở thành một vấn đề pháp lý và y tế mà còn đặt ra câu hỏi về trách nhiệm quản lý hệ thống thi hành án tử hình của Tennessee.
Christa Pike là ai?
Pike bị kết án tử hình vì vai trò trong vụ sát hại Colleen Slemmer, một nữ học viên 19 tuổi tại Trung tâm Job Corps ở Knoxville vào tháng 1/1995.
Khi đó Pike mới 18 tuổi.
Theo hồ sơ xét xử, Pike và Slemmer có mâu thuẫn từ trước. Ngày 12/1/1995, Pike cùng một số người khác đưa Slemmer tới khu vực gần Đại học Tennessee. Slemmer sau đó bị tấn công và tử vong.
Hồ sơ tòa án cho thấy Pike từng thừa nhận đã đánh, đá và dùng nhiều vật khác tấn công Slemmer. Sau vụ án, Pike bị truy tố về tội giết người cấp độ một và nhận án tử hình.
Bạn trai của Pike lúc đó mới 17 tuổi cũng bị xét xử như người trưởng thành và bị kết tội giết người, nhưng nhận án tù chung thân có khả năng được ân xá. Một người khác có liên quan đến vụ việc đã hợp tác với cơ quan công tố và nhận mức án nhẹ hơn.
Pike trở thành trường hợp đặc biệt trong hệ thống án tử hình của Tennessee vì bà là người duy nhất trong thời kỳ hiện đại của bang bị kết án tử hình cho một tội ác được thực hiện khi còn ở tuổi vị thành niên.
Những tranh luận về tuổi 18 và tuổi thơ của Pike
Trong nhiều năm kháng cáo, các luật sư của Pike tập trung vào hoàn cảnh tuổi thơ và tình trạng tâm thần của bà.
Đơn xin ân xá gần đây lập luận rằng Pike từng trải qua tình trạng bị bỏ bê nghiêm trọng, bị lạm dụng tình dục và có các vấn đề sức khỏe tâm thần không được điều trị đầy đủ.
Luật sư cũng đưa ra lập luận rằng mẹ của Pike uống nhiều rượu trong thời gian mang thai và điều này có thể đã ảnh hưởng tới sự phát triển não bộ của bà.
Những lập luận này được đưa ra nhằm đề nghị giảm án tử hình xuống tù chung thân không ân xá.
Tuy nhiên, yêu cầu ân xá đã bị từ chối ngay trước ngày hành quyết. Một tòa phúc thẩm liên bang sau đó từng ban hành lệnh tạm dừng vào ngày 30/9 để có thêm thời gian xem xét khiếu nại của Pike, nhưng Tòa án Tối cao Mỹ đã dỡ bỏ lệnh này, mở đường cho Tennessee tiến hành hành quyết.
Đáng lẽ Pike là người phụ nữ đầu tiên bị hành quyết ở Tennessee sau hơn 200 năm
Nếu vụ hành quyết diễn ra thành công, Pike sẽ trở thành người phụ nữ đầu tiên bị Tennessee hành quyết trong hơn hai thế kỷ.
Đây cũng là trường hợp đặc biệt vì tội ác dẫn tới án tử hình được thực hiện khi Pike mới 18 tuổi.
Sau vụ hành quyết thất bại, các luật sư của Pike cho rằng bà không nên tiếp tục đối mặt với một lần hành quyết khác và đang yêu cầu các cơ quan có thẩm quyền xem xét việc chuyển án tử hình thành án tù chung thân.
Họ đồng thời yêu cầu tòa án buộc Sở Cải huấn Tennessee bảo quản bằng chứng liên quan đến vụ việc. Mục tiêu của nhóm luật sư là xác định liệu các nhân viên nhà tù có vi phạm các quyền hiến định của Pike khi thực hiện một quy trình mà họ cho rằng đã gây ra đau đớn và thương tích nghiêm trọng hay không.
Một vụ hành quyết thất bại có thể kéo theo cuộc chiến pháp lý mới
Điểm đáng chú ý nhất hiện nay là tình trạng của Pike và câu hỏi liệu bang Tennessee có thể tiếp tục thi hành án tử hình đối với bà trong tương lai hay không.
Các luật sư của Pike cho rằng chính những thương tích xảy ra trong lần hành quyết đầu tiên đã tạo thêm cơ sở để phản đối bất kỳ nỗ lực hành quyết nào tiếp theo.
Trong khi đó, cuộc điều tra độc lập do Thống đốc Lee yêu cầu sẽ phải làm rõ nhiều vấn đề: đường truyền tĩnh mạch được thiết lập như thế nào, vì sao những cảnh báo y tế trước đó không ngăn được sự cố, thuốc đã được đưa vào cơ thể Pike ra sao và đội ngũ thực hiện đã tuân thủ quy trình đến mức nào.
Đây cũng là phép thử đối với hệ thống hành quyết bằng tiêm thuốc độc của Tennessee. Bang từng sửa đổi quy trình sau cuộc điều tra năm 2022 và đến cuối năm 2024 mới khẳng định phác đồ mới đã hoàn tất.
Việc một tử tù sống sót sau khi đã nhận hai liều pentobarbital khiến vụ Christa Pike trở thành một trong những sự cố nghiêm trọng nhất liên quan đến thi hành án tử hình tại Mỹ trong những năm gần đây.
Trong lúc cuộc điều tra diễn ra, Pike vẫn đang được điều trị tại bệnh viện trong tình trạng nguy kịch, bất tỉnh và phải phụ thuộc vào máy thở.
