Diệp Quỳnh
Thành viên nổi tiếng
Một người đàn ông mua vé số trong thời kỳ hôn nhân và biết mình trúng giải 2 tỷ đồng, nhưng chờ đến sau khi hoàn tất thủ tục ly hôn mới nhận thưởng. Trong trường hợp này, vợ cũ có còn quyền đối với khoản tiền trúng số hay không?
Đây là tình huống dễ gây tranh luận bởi thời điểm nhận tiền và thời điểm phát sinh quyền đối với khoản tiền thưởng có thể không trùng nhau.
Trúng số trước khi ly hôn, nhận thưởng sau ly hôn có phải chia cho vợ cũ?
Theo Điều 33 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, tài sản do vợ, chồng tạo ra, thu nhập từ lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh và những khoản thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân được xác định là tài sản chung, trừ trường hợp thuộc tài sản riêng.
Trong khi đó, Điều 43 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định tài sản riêng của vợ, chồng gồm tài sản có trước khi kết hôn, tài sản được thừa kế riêng, tặng cho riêng, tài sản được chia riêng và những tài sản khác thuộc sở hữu riêng theo quy định pháp luật.
Do đó, nếu người chồng mua vé số khi hôn nhân vẫn tồn tại và vé đã trúng thưởng trước thời điểm ly hôn, việc sau đó chờ hoàn tất thủ tục ly hôn mới nhận tiền không phải là yếu tố duy nhất quyết định khoản tiền 2 tỷ đồng thuộc về ai.
Điểm quan trọng là phải xác định vé số được mua bằng nguồn tiền nào và quyền đối với giải thưởng được xác lập vào thời điểm nào.
Nếu vé số được mua bằng tiền thuộc tài sản chung, người chồng không thể chỉ dựa vào việc mình nhận thưởng sau khi ly hôn để khẳng định toàn bộ 2 tỷ đồng là tài sản riêng.
Cố tình nhận thưởng sau ly hôn để làm mất quyền của vợ
Giả sử người chồng biết vé số trúng 2 tỷ đồng nhưng cố tình chưa lĩnh thưởng, sau đó hoàn tất thủ tục ly hôn rồi mới nhận tiền. Việc nhận thưởng sau thời điểm ly hôn không đương nhiên biến khoản tiền này thành tài sản riêng nếu quyền đối với giải thưởng đã phát sinh trong thời kỳ hôn nhân.
Khoản 3 Điều 33 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 cũng quy định, nếu không có căn cứ chứng minh tài sản đang tranh chấp là tài sản riêng thì tài sản đó được coi là tài sản chung.
Vì vậy, vấn đề không đơn giản nằm ở việc “nhận tiền trước hay sau ngày ly hôn”, mà còn phụ thuộc vào nguồn tiền mua vé và chứng cứ chứng minh quyền sở hữu.
Nếu đã ly hôn, vợ cũ vẫn có thể yêu cầu chia 2 tỷ đồng
Nếu tiền trúng xổ số được xác định là tài sản chung nhưng chưa được giải quyết khi ly hôn, khoản tiền này có thể trở thành đối tượng tranh chấp về tài sản.
Theo Điều 59 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, tài sản chung khi ly hôn về nguyên tắc được chia đôi nhưng Tòa án phải xem xét hoàn cảnh của mỗi bên, công sức đóng góp, việc bảo vệ lợi ích chính đáng trong sản xuất, kinh doanh, nghề nghiệp và lỗi của mỗi bên.
Như vậy, pháp luật không quy định tài sản chung trong mọi trường hợp đều được chia chính xác 50-50.
Các mốc thời gian mang tính quyết định
Khi xem xét trường hợp này, cần làm rõ:
Ngược lại, nếu có căn cứ chứng minh vé được mua hoàn toàn bằng tài sản riêng thì kết quả có thể khác.
Do đó, câu hỏi quan trọng không chỉ là “ai nhận tiền?”, mà còn là “vé được mua khi nào, bằng tiền của ai và quyền đối với giải thưởng phát sinh vào thời điểm nào?”.
Đây là tình huống dễ gây tranh luận bởi thời điểm nhận tiền và thời điểm phát sinh quyền đối với khoản tiền thưởng có thể không trùng nhau.
Trúng số trước khi ly hôn, nhận thưởng sau ly hôn có phải chia cho vợ cũ?
Theo Điều 33 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, tài sản do vợ, chồng tạo ra, thu nhập từ lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh và những khoản thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân được xác định là tài sản chung, trừ trường hợp thuộc tài sản riêng.
Trong khi đó, Điều 43 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 quy định tài sản riêng của vợ, chồng gồm tài sản có trước khi kết hôn, tài sản được thừa kế riêng, tặng cho riêng, tài sản được chia riêng và những tài sản khác thuộc sở hữu riêng theo quy định pháp luật.
Do đó, nếu người chồng mua vé số khi hôn nhân vẫn tồn tại và vé đã trúng thưởng trước thời điểm ly hôn, việc sau đó chờ hoàn tất thủ tục ly hôn mới nhận tiền không phải là yếu tố duy nhất quyết định khoản tiền 2 tỷ đồng thuộc về ai.
Điểm quan trọng là phải xác định vé số được mua bằng nguồn tiền nào và quyền đối với giải thưởng được xác lập vào thời điểm nào.
Nếu vé số được mua bằng tiền thuộc tài sản chung, người chồng không thể chỉ dựa vào việc mình nhận thưởng sau khi ly hôn để khẳng định toàn bộ 2 tỷ đồng là tài sản riêng.
Cố tình nhận thưởng sau ly hôn để làm mất quyền của vợ
Giả sử người chồng biết vé số trúng 2 tỷ đồng nhưng cố tình chưa lĩnh thưởng, sau đó hoàn tất thủ tục ly hôn rồi mới nhận tiền. Việc nhận thưởng sau thời điểm ly hôn không đương nhiên biến khoản tiền này thành tài sản riêng nếu quyền đối với giải thưởng đã phát sinh trong thời kỳ hôn nhân.
Khoản 3 Điều 33 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 cũng quy định, nếu không có căn cứ chứng minh tài sản đang tranh chấp là tài sản riêng thì tài sản đó được coi là tài sản chung.
Vì vậy, vấn đề không đơn giản nằm ở việc “nhận tiền trước hay sau ngày ly hôn”, mà còn phụ thuộc vào nguồn tiền mua vé và chứng cứ chứng minh quyền sở hữu.
Nếu đã ly hôn, vợ cũ vẫn có thể yêu cầu chia 2 tỷ đồng
Nếu tiền trúng xổ số được xác định là tài sản chung nhưng chưa được giải quyết khi ly hôn, khoản tiền này có thể trở thành đối tượng tranh chấp về tài sản.
Theo Điều 59 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, tài sản chung khi ly hôn về nguyên tắc được chia đôi nhưng Tòa án phải xem xét hoàn cảnh của mỗi bên, công sức đóng góp, việc bảo vệ lợi ích chính đáng trong sản xuất, kinh doanh, nghề nghiệp và lỗi của mỗi bên.
Như vậy, pháp luật không quy định tài sản chung trong mọi trường hợp đều được chia chính xác 50-50.
Các mốc thời gian mang tính quyết định
Khi xem xét trường hợp này, cần làm rõ:
- Thời điểm mua vé số.
- Nguồn tiền dùng để mua vé.
- Thời điểm kỳ xổ số xác định vé trúng thưởng
- Thời điểm người chơi biết kết quả xổ số.
- Thời điểm hoàn tất thủ tục ly hôn.
- Thời điểm thực tế nhận tiền thưởng.
- Nội dung thỏa thuận hoặc phán quyết về chia tài sản khi ly hôn.
Ngược lại, nếu có căn cứ chứng minh vé được mua hoàn toàn bằng tài sản riêng thì kết quả có thể khác.
Do đó, câu hỏi quan trọng không chỉ là “ai nhận tiền?”, mà còn là “vé được mua khi nào, bằng tiền của ai và quyền đối với giải thưởng phát sinh vào thời điểm nào?”.