Thanh Hải Lucky
Thanh Hải Lucky
Giữa lúc AI đang trở thành cuộc đua công nghệ lớn nhất thế giới, một nhà khoa học người Việt vừa nhận được giải thưởng khoa học rất danh giá của Mỹ khiến nhiều người tự hào.
Anh vừa nhận giải NSF CAREER Award – một trong những giải thưởng uy tín hàng đầu dành cho các nhà khoa học trẻ tại Mỹ trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học và công nghệ.
Hiểu đơn giản, đây không chỉ là giải thưởng để vinh danh thành tích nghiên cứu, mà còn là sự “đặt niềm tin” của nước Mỹ vào những nhà khoa học được kỳ vọng sẽ dẫn dắt các hướng nghiên cứu lớn trong tương lai. Mỗi giải thưởng thường đi kèm khoản tài trợ nghiên cứu khoảng 600.000 USD.
Điều đáng chú ý là TS Hoàng Trọng Nghĩa là người Việt và trưởng thành từ chính môi trường giáo dục trong nước. Anh từng học tại Trường Phổ thông Năng khiếu, sau đó theo học ngành Công nghệ thông tin tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên - Đại học Quốc gia TP.HCM trước khi sang Singapore và Mỹ nghiên cứu chuyên sâu về AI.
Trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, TS Nghĩa tập trung nghiên cứu cách giúp AI trở nên “đáng tin cậy” hơn.
Nghe có vẻ khó hiểu, nhưng có thể hình dung thế này: hiện nay AI có thể trả lời rất nhanh, rất thông minh, nhưng đôi khi vẫn sai hoặc “tự tin nói sai”. Điều TS Nghĩa nghiên cứu là làm sao để AI biết được khi nào mình không chắc chắn, từ đó giảm rủi ro trong các lĩnh vực quan trọng như y tế, khoa học hay hệ thống tự động.
Ngoài ra, anh còn nghiên cứu về học liên kết (federated learning) – công nghệ cho phép AI học từ nhiều nguồn dữ liệu khác nhau mà vẫn bảo vệ quyền riêng tư của người dùng. Công nghệ này đặc biệt quan trọng trong thời đại dữ liệu cá nhân ngày càng nhạy cảm.
Điều khiến nhiều người xúc động là dù làm việc tại Mỹ, TS Hoàng Trọng Nghĩa vẫn giữ kết nối với sinh viên và các nhóm nghiên cứu ở Việt Nam. Nhiều sinh viên trong nước đã cùng anh thực hiện các công trình được công bố tại những hội nghị AI hàng đầu thế giới như NeurIPS hay ICML.
Câu chuyện của TS Hoàng Trọng Nghĩa cho thấy một điều rất đáng suy nghĩ:
Người Việt hoàn toàn có thể tham gia vào “lõi” nghiên cứu công nghệ toàn cầu nếu được đào tạo bài bản và theo đuổi nghiên cứu nghiêm túc.
Trong thời đại AI phát triển quá nhanh, điều thế giới cần không chỉ là những người biết dùng công nghệ, mà còn cần những người đủ năng lực tạo ra công nghệ mới. Và thật đáng tự hào khi trong đội ngũ đó có những nhà khoa học mang trí tuệ Việt Nam.
Hiểu đơn giản, đây không chỉ là giải thưởng để vinh danh thành tích nghiên cứu, mà còn là sự “đặt niềm tin” của nước Mỹ vào những nhà khoa học được kỳ vọng sẽ dẫn dắt các hướng nghiên cứu lớn trong tương lai. Mỗi giải thưởng thường đi kèm khoản tài trợ nghiên cứu khoảng 600.000 USD.
Điều đáng chú ý là TS Hoàng Trọng Nghĩa là người Việt và trưởng thành từ chính môi trường giáo dục trong nước. Anh từng học tại Trường Phổ thông Năng khiếu, sau đó theo học ngành Công nghệ thông tin tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên - Đại học Quốc gia TP.HCM trước khi sang Singapore và Mỹ nghiên cứu chuyên sâu về AI.
Trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, TS Nghĩa tập trung nghiên cứu cách giúp AI trở nên “đáng tin cậy” hơn.
Nghe có vẻ khó hiểu, nhưng có thể hình dung thế này: hiện nay AI có thể trả lời rất nhanh, rất thông minh, nhưng đôi khi vẫn sai hoặc “tự tin nói sai”. Điều TS Nghĩa nghiên cứu là làm sao để AI biết được khi nào mình không chắc chắn, từ đó giảm rủi ro trong các lĩnh vực quan trọng như y tế, khoa học hay hệ thống tự động.
Ngoài ra, anh còn nghiên cứu về học liên kết (federated learning) – công nghệ cho phép AI học từ nhiều nguồn dữ liệu khác nhau mà vẫn bảo vệ quyền riêng tư của người dùng. Công nghệ này đặc biệt quan trọng trong thời đại dữ liệu cá nhân ngày càng nhạy cảm.
Điều khiến nhiều người xúc động là dù làm việc tại Mỹ, TS Hoàng Trọng Nghĩa vẫn giữ kết nối với sinh viên và các nhóm nghiên cứu ở Việt Nam. Nhiều sinh viên trong nước đã cùng anh thực hiện các công trình được công bố tại những hội nghị AI hàng đầu thế giới như NeurIPS hay ICML.
Câu chuyện của TS Hoàng Trọng Nghĩa cho thấy một điều rất đáng suy nghĩ:
Người Việt hoàn toàn có thể tham gia vào “lõi” nghiên cứu công nghệ toàn cầu nếu được đào tạo bài bản và theo đuổi nghiên cứu nghiêm túc.
Trong thời đại AI phát triển quá nhanh, điều thế giới cần không chỉ là những người biết dùng công nghệ, mà còn cần những người đủ năng lực tạo ra công nghệ mới. Và thật đáng tự hào khi trong đội ngũ đó có những nhà khoa học mang trí tuệ Việt Nam.
